Η άρθρωση του ισχίου συνδέει το κάτω άκρο με τον κορμό. Έχει μεγάλη κινητικότητα και αποτελεί μια από τις πιο σημαντικές αρθρώσεις του ανθρώπινου σώματος. Ανάλογα με τη στάση του ποδιού και με την κίνησή του οι φορτίσεις του ισχίου ποικίλλουν. Αν η εν λόγω άρθρωση δεν λειτουργεί σωστά, δεν μπορούμε να καθόμαστε με ευκολία, να περπατάμε σωστά, να ασκούμαστε, ακόμη και να γυρίζουμε πλευρό την ώρα του ύπνου…
Είναι μια «σφαιρική» άρθρωση και αποτελείται από δύο μέρη: από τη μηριαία κεφαλή, η οποία βρίσκεται στην κορυφή του μηριαίου οστού και από την κοτύλη, μία κοίλη υποδοχή, μια «θήκη», που βρίσκεται στην πύελο (λεκάνη). Ανάμεσα στα δύο αυτά ανατομικά στοιχεία υπάρχουν δεσμίδες ιστών, οι σύνδεσμοι, που προσφέρουν σταθερότητα στην άρθρωση. Ουσιαστικά οι δύο επιφάνειες της άρθρωσης του ισχίου μπορεί να γλιστρούν μεταξύ τους χωρίς τριβή και άρα, χωρίς να υφίστανται φθορές. Μέσα στην άρθρωση του ισχίου υπάρχει, εξάλλου, μικρή ποσότητα αρθρικού υγρού, που δρα ως «λιπαντικό» της άρθρωσης και προστατεύει τα οστά (αρθρικός χόνδρος).

Αρθρίτιδα ισχίου

Αν στο παρελθόν υποστήκατε κάποιον τραυματισμό στο ισχίο, αν είστε άνω των 50-60 χρόνων ή αν είστε υπέρβαροι, τότε είναι πιθανό να έχετε αλλοιώσεις στο ισχίο – κάτι που σηματοδοτεί την έναρξη της οστεοαρθρίτιδας. Κάποια στιγμή, δε, αρχίζει ο πόνος και η δυσκαμψία και τότε η επίσκεψη στον ορθοπαιδικό χειρουργό είναι επιβεβλημένη. Όταν το ισχίο τραυματιστεί ή υπερφορτιστεί, εμφανίζονται εκφυλιστικές αλλαγές στους αρθρικούς χόνδρους κι έτσι μειώνεται η ικανότητα του ισχίου να απορροφά του κραδασμούς. Σταδιακά, λοιπόν, ο αρθρικός χόνδρος παύει να είναι ομαλός και λείος, τα οστά τρίβονται μεταξύ τους και δημιουργούνται οστεόφυτα. Αυτή η κατάσταση ονομάζεται αρθρίτιδα ισχίου.
Τα κύρια συμπτώματα της οστεοαρθρίτιδας ισχίου είναι:
• Πόνος που δεν εμφανίζεται κατά την ανάπαυση ή το κάθισμα, παρά μόνο στις κινήσεις της άρθρωσης ή όταν η άρθρωση φέρει το βάρος του σώματος.
• Δυσκαμψία της άρθρωσης, δηλαδή δυσκολία στη κίνησή της μετά από ακινησία. Η δυσκαμψία αυτή είναι συνήθως ελαφριά, αλλά μπορεί να είναι και πολύ έντονη. Το κύριο χαρακτηριστικό γνώρισμα της δυσκαμψίας της οστεοαρθρίτιδας είναι ότι διαρκεί μόνο λίγα λεπτά της ώρας, σε αντίθεση με τη δυσκαμψία των φλεγμονωδών ρευματικών παθήσεων, που διαρκεί πάνω από μισή ώρα.
• Διόγκωση της άρθρωσης, η οποία έχει το χαρακτηριστικό ότι είναι «σκληρή» στην ψηλάφιση.
• Παραμόρφωση της άρθρωσης, που αναπτύσσεται σε προχωρημένο στάδιο της πάθησης.

Οστεοαρθρίτιδα ισχίου

Συμβαίνει πιο συχνά σε ηλικιωμένους, υπέρβαρους και σε ανθρώπους που έχουν υποστεί σοβαρό τραυματισμό στις συγκεκριμένες αρθρώσεις. Ενίοτε το πρόβλημα είναι συνέπεια άλλων νόσων που προσβάλλουν τις αρθρώσεις, όπως η ρευματοειδής αρθρίτιδα, η αγκυλοποιητική σπονδυλίτιδα, η ψωριασική αρθρίτιδα κ.ά.
Στα αρχικά στάδια ο ασθενής πονά έπειτα από περίοδο ακινησίας, όπως μετά τον ύπνο, και ο πόνος υποχωρεί με την κίνηση. Με την πάροδο του χρόνου ο πόνος γίνεται συνεχής και το εύρος κίνησης της άρθρωσης μειώνεται. Ο ορθοπαιδικός χειρουργός θα συστήσει κάποια φαρμακευτική θεραπεία και κινησιοθεραπεία, καθώς στα αρχικά στάδια της αρθρίτιδας συνιστάται συντηρητική αντιμετώπιση. Δηλαδή αποφόρτιση του πάσχοντος μέλους (βάδιση με βακτηρίες μασχάλης ή με «Π»), φυσικοθεραπείες και χορήγηση αντιφλεγμονοδών φαρμάκων. Σε προχωρημένα στάδια, με παραμόρφωση της άρθρωσης στον ακτινολογικό έλεγχο, δυσχέρεια στη βάδιση και έντονο πόνο, ενδείκνυται χειρουργική αντιμετώπιση. Σε αυτή τη συγκεκριμένη περίπτωση η μέθοδος εκλογής είναι, πλέον, η ολική αρθροπλαστική του ισχίου. Κι εδώ, όπως και στο γόνατο, κατά τον ίδιο τρόπο, ο χειρουργός αφαιρεί τμήματα της άρθρωσης που είναι καταστραμμένα από την οστεοαρθρίτιδα και τα αντικαθιστά με τεχνητή άρθρωση, φτιαγμένη από συνθετικό υλικό.

ΜIS (Minimally Invasive Surgery)

Όπως και στην ολική αρθροπλαστική του γόνατος, έτσι και στο ισχίο έχει αναπτυχθεί η τεχνική ελάχιστης επεμβατικότητας, με συγκεκριμένες προσπελάσεις είτε πρόσθια, είτε πλάγια, είτε μίνι οπίσθια.
Δια μέσου των μυών και των τενόντων ο ορθοπαιδικός χειρουργός φθάνει στην άρθρωση, όπου, με τη βοήθεια μικρών ειδικών εργαλείων, «παρασκευάζει» τις αρθρικές επιφάνειες, για να δεχτούν την πρόθεση της ολικής αρθροπλαστικής, με τον λιγότερο δυνατό τραυματισμό. Αξίζει εδώ να τονιστεί ότι πρόκειται για μια ιδιαίτερα απαιτητική τεχνική για τον χειρουργό, με μεγάλη καμπύλη εκμάθησης, που χρήζει ειδικής εκπαίδευσης και αφορά στους χειρουργούς που είναι, ήδη, εξοικειωμένοι με την παραδοσιακή κλασική ολική αρθροπλαστική και τις αρχές της.
Η τεχνική MIS έχει εφαρμογή σε περιπτώσεις αρθρίτιδας, που χειρουργούνται για πρώτη φορά και για περιπτώσεις που χρήζουν ολικής αρθροπλαστικής επιφάνειας. Περιπτώσεις με εκσεσημασμένη ραιβότητα ή βλαισότητα χρήζουν άλλων προθέσεων, πιο ενισχυμένων, που δεν γίνεται να τοποθετηθούν δια μέσου μικρής τομής, καθώς και σε περιπτώσεις επαναληπτικής επέμβασης. Όταν πληρούνται όλες οι προϋποθέσεις, τότε η τεχνική MIS μπορεί να πραγματοποιηθεί με ασφάλεια, με όλα της τα οφέλη:

•Μικρή τομή 8-10cm
•Μικρός τραυματισμός στα μαλακά μόρια

•Μικρή απώλεια αίματος
•Γρηγόρη αποκατάσταση
•Λιγότερος πόνος

Τι είναι η αρθροσκόπηση

Πρόκειται για μια ελάχιστα επεμβατική χειρουργική μέθοδο, η οποία επιτρέπει στον εξειδικευμένο χειρουργό να επισκοπεί και να διορθώνει διάφορες ενδαρθρικές βλάβες.
Το αρθροσκόπιο είναι θεμελιώδες εργαλείο. Εισάγεται δια μέσου μικρών οπών στις αρθρώσεις, οι οποίες επισκοπούνται και ακολούθως δημιουργείται άλλη «πόρτα», δηλαδή άλλη μικρή οπή, δια της οποίας εισάγονται τα ειδικά εργαλεία, με τα οποία θα διορθώσουμε τις ενδαρθρικές βλάβες. Αξίζει να αναφερθεί ότι ο χειρουργός βλέπει καλύτερα το εσωτερικό της άρθρωσης με την αρθροσκόπηση, παρά με αρθροτομή, δηλαδή με ανοιχτή επέμβαση .
Τα πλεονεκτήματα της μεθόδου είναι:

•Μικρός τραυματισμός
•Μικρός η καθόλου πόνος
•Μικρή παραμονή στο νοσοκομείο
•Γρηγόρη επάνοδο στις προηγούμενες δραστηριότητες

Επιπλοκές: Λίγες, αναστρέψιμες και αντιμετωπίσιμες

Ψηφιακή τεχνολογία – CAOS

Η ψηφιακή τεχνολογία μπήκε σταδιακά στη χειρουργική πρακτική, με σκοπό την καλύτερη προεγχειριτική απεικόνιση, τον αυτοματοποιημένο σχεδιασμό της επέμβασης και την εκτέλεση συγκεκριμένων χειρουργικών χρόνων, με ακρίβεια και με ασφάλεια. Η νέα αυτή τεχνολογία ονομάζεται caos (computer assisted orthopedic surgery)

Γενικές αρχές

Ένα από τα πιο σημαντικά στάδια είναι η προεγχειριτική συλλογή στοιχείων, που γίνεται συνήθως με τρισδιάστατη αξονική ή με μαγνητική τομογραφία. Οι εικόνες αυτές υποβάλλονται σε ψηφιακή επεξεργασία και προκύπτει ένα τρισδιάστατο μοντέλο του γόνατος – ισχίου, πάνω στο οποίο ο χειρουργός μπορεί να κάνει διάφορες μετρήσεις.
Το επόμενο στάδιο είναι η εξομοίωση της επέμβασης στον υπολογιστή, κατά την οποία είναι δυνατόν να πραγματοποιηθούν όλοι οι εγχειρητικοί χρόνοι και, κυρίως, να υπολογιστούν τα κοψίματα σε μια αρθροπλαστική.
Είναι σημαντικό να αναφερθεί ότι, σε κάθε περίπτωση, το χέρι του χειρουργού είναι αυτό που θα φέρει σε πέρας τη χειρουργική επέμβαση και ότι ο υπολογιστής θα είναι ένα μέσο, που βοηθά τον χειρουργό, αλλά σε καμία περίπτωση δεν τον αντικαθιστά. Επιπλέον ο υπολογιστής αποτελεί ένα χρήσιμο εργαλείο για έναν άρτια εκπαιδευμένο χειρουργό και ένα «όπλο» στα χέρια κάποιου χωρίς εμπειρία.

Πολλές παθήσεις του ισχίου αντιμετωπίζονται αρθροσκοπικά.